سيد محمد دامادى

353

شرح بر تركيب بند جمال الدين محمد بن عبد الرزاق در ستايش رسول اكرم ( ص ) ( فارسى )

با تحويل سال - به خوردن شيرينى و نقل مىپردازند بدان اميد كه سراسر سال را شيرين كام بوده ، با كاميابىها سال را به پايان برند و خوردن از غذاى موجود در سفرهء نوروز تحقّق آرزوها در طىّ سال را امكان‌پذير مىگرداند . معانى رمزى و كنايى هفت سين در ادب و فرهنگ ايران زمين هر يك به گونه‌يى با مفهوم تجديد سال و تازگى و طراوت و شادابى و فراوانى و نعمت ارتباط نهفته و مكتوم و مرموز دارد : سيب كه در افسانهء آدم و بهشت ، رمز آفرينش و شكوفهء آن نيز يادآور شكوفايى بهار است و سپند در اعتقاد عموم نخستين روييدنى است كه همراه با بهار قبل از هر چيز ديگر سر از خاك بر مىآورد و سبزه كه نشانهء بهار و تجديد حيات است و آب مظهر حيات و آغاز آفرينش و سكّه كه در لحظهء تحويل سال در دست داشتن آن معمول است ، تفأّل به دارايى و ثروتى است كه در سال نو همه آرزوى دستيابى بدان را دارند . عدد هفت نيز خود رمزى مقدّس و عددى إلهى است كه با انديشهء خلقت و پيدايش عالم به نوعى ارتباط مىيابد كه آداب و سنن نوروز كه با موكب بهار فرا مىرسد آغاز يك دور تازه در يك دور كوچك آفرينش إلهى است كه با فكر خلقت و كيفيّت پيدايش عالم ارتباط تنگاتنگ دارد چنان كه آتشبازى در مراسم چهارشنبه‌سورى و نيز در شب‌هاى عيد نوروز به مفهوم نبرد ميان نور و ظلمت و نشانهء آنست كه بنابر تعبير شاعر ايرانى بر لشكرِ زمستان ، نوروزِ نامدار * كرده است راىِ تاختن و قصدِ كارزار و تصوير و تجسّم لحظه‌هايى است كه دنياى سياهى و ظلمت مورد هجوم و حملهء دنياى نور و روشنايى قرار گرفته است . تخم رنگين مرغ نيز كه با تزيين در مراسم عيد نوروز از سوى مادران و مادربزرگ‌ها براى كودكان تهيه مىشود و ميان آن‌ها تقسيم و به دست آن‌ها داده مىشود افزون بر رمز تجديد حيات كه نوروز نماد و مظهر تمام عيار آنست ، نشانه‌يى از بارورى و توليد مثل هم هست كه هديه كردن آن به كودكان نشانهء واگذارى ادامهء نسل به آن‌ها محسوب مىشود .